Τετάρτη 21 Οκτωβρίου 2009

«ΤΙΜΗΣ ΕΝΕΚΕΝ στον Έλληνα Εκπαιδευτικό»

Ένας εκπαιδευτικός αναλυτής, ένας πολιτικός αναλυτής, ένας…ψυχαναλυτής.

Όλοι αυτοί μαζί, αναλύοντας την προσφορά σου πάνω στο «αναλυτικό πρόγραμμα» του σχολείου σου, το οικογενειακό πρόγραμμα, το πολιτικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα, το προσωπικό, το ανθρώπινο πρόγραμμά σου…, ένα «πρόγραμμα» εκτός προγράμματος…

Ένα «αναλυτικό ψυχογράφημα» για μια προσωπικότητα εκτός …ανταγωνισμού, κάτι το τελείως ξεχωριστό…μοναδικό…που μόνο αυτή η επαγγελματική και κοινωνική τάξη έχει να επιδείξει…

Πρόκειται για τη «δασκαλική τάξη» που μπαίνει στη σχολική τάξη, που επικοινωνεί με την οικογενειακή τάξη, που «εξαρτάται» από την πολιτική τάξη…

Μια σχολική τάξη που σου ζητάει ηρεμία, ευφορία, διάθεση, κατάρτιση, καλές προθέσεις, καλά επιφωνήματα, χαμηλούς τόνους, μονοτονικά ή πολυτονικά συστήματα, ψυχική ανάταση, σωματική διάπλαση, περιβαλλοντική αγωγή, λιγότερη ρύπανση…

Μια «οικογενειακή τάξη» που σε θέλει γνώστη της κάθε… οικογενειακής αταξίας, που τακτικά θα σε φέρει σε επαφή με τα ολοφάνερα παιδικά ψυχολογικά προβλήματα… κι ενώ λύνεις…κλάσματα…απαλύνεις ψυχικά κλάματα… και πολλά άλλα…τραύματα…

Και η «πολιτική τάξη» με μια παιδεία να «παίζει» με το μέλλον των παιδιών, τον «τετελεσμένο μέλλοντα» των εκπαιδευτικών, τον «αόριστο» χρόνο των γονιών…

Μπαίνοντας και βγαίνοντας σ’ όλες αυτές τις «τάξεις», εσύ, προειδοποιείς χτυπώντας πάντα το «κουδουνάκι»…όταν χρειαστεί και το …καμπανάκι, αλλά οι «αμαρτίες» είναι πολλές…

Έτσι η μόνη «κάθαρση»και δική σου ηθική αμοιβή θα είναι πάντα εκείνα τα φωτεινά ματάκιατων παιδιών της τάξης σου που σε τονίζουν, σε φωτίζουν και σου δίνουν δύναμη να συνεχίσεις το «αναλυτικό σου πρόγραμμα»…

Σάββατο 10 Οκτωβρίου 2009

Σχόλιο για την ύλη

Όλοι οι ειδήμονες σε θέματα παιδείας συμφώνησαν ότι από τις πρώτες αλλαγές για το νέο λύκειο και γυμνάσιο θα πρέπει να είναι η μείωση του σημερινού όγκου της ύλης και των υποχρεωτικών μαθημάτων, καθώς κατά γενική ομολογία οι μαθητές έχουν φορτωθεί τα τελευταία χρόνια με πολλή ύλη και μάλιστα δύσκολη, την οποία δεν προφταίνουν να αφομοιώσουν.

Αμήν και πότε…. είπα μόλις είδα το παραπάνω, άρχισα να χαμογελάω όταν είδα κι αυτό:

«…λιγότερη ύλη σε όλα τα μαθήματα και λιγότερα υποχρεωτικά μαθήματα», προκειμένου να απομείνει χρόνος και για εξωσχολικές δραστηριότητες, σχολικό αθλητισμό, ζώνες πολιτισμού, περιβαλλοντική εκπαίδευση, αγωγή υγείας, νέες τεχνολογίες κ.ά., δηλαδή για δραστηριότητες που θα βοηθήσουν τους μαθητές να αποκτήσουν μια πιο ολοκληρωμένη γενική παιδεία και ποιότητα σχολικής ζωής, χωρίς να τους εξαντλούν σε στείρα απομνημόνευση χιλιάδων ανάκατων πληροφοριών…

Στο “ανάκατων” θα πρόσθετα και των “άχρηστων”. Ας μη μεμψιμοιρήσουμε ακόμη. Όλα τα παραπάνω είναι σε καλό δρόμο, φτάνει να μη μείνουν μόνο στα σχέδια και στα λόγια των ατέλειωτων συνεδριάσεων, αλλά –έστω και σιγά- σιγά να γίνουν πραγματικότητα. Φτάνει τόσο με την περιβόητη και ψυχοφθόρα “ύλη” που σαν στόχο έχει να βγάζει αγράμματους μαθητές (μελλοντικούς φοιτητές και φυσικά μελλοντικούς… επαγγελματίες), χωρίς καμία γενική παιδεία, γνώση και κυρίως άποψη για τα πράγματα.
Ας ελπίσουμε ότι θα δούμε κάποια στιγμή εφήβους να διαβάζουν λογοτεχνία, να συμμετέχουν σε πολιτιστικούς συλλόγους, να παρακολουθούν την επικαιρότητα, να γυμνάζονται, να έχουν κοινωνική ζωή, να… αντιλαμβάνονται ότι η νεανική τους ζωή είναι πολύτιμη, για να μη την σπαταλούν στο “κυνήγι της Ύλης”.

Τετάρτη 7 Οκτωβρίου 2009

Tabula rasa

"Πολιτική είναι η τέχνη του να αποτρέπεις τους ανθρώπους να ασχοληθούν με αυτό που τους αφορά"
Όταν μετά από χρόνια εξαγγελιών, “μεταρρυθμίσεων”, πειραματισμών και… αφειδών υποσχέσεων για ένα καλύτερο εκπαιδευτικό σύστημα μιλούμε για “κενό χαρτί” τότε μάλλον τα πράγματα είναι δύσκολα. Δηλαδή τί έγινε; Δε μας βγήκε τίποτα; Δεν μπόρεσε ποτέ η πολύπαθη εκπαίδευση να βρει μια επιτυχημένη συνταγή;
Ή μήπως η έναρξη του διαλόγου αποτελεί προεκλογικό καλόπιασμα μήπως και κρυώσει λιγάκι το καζάνι της Παιδείας που βράζει… Και αν υποθέσουμε ότι αλλάζει η κυβέρνηση ο νέος υπουργός Παιδείας θα διατηρήσει το ήδη υπάρχον καθεστώς ή θα προβεί κι αυτός με τη σειρά του στους δικούς του πειραματισμούς;
Ζώντας τα τελευταία χρόνια στα σχολεία και βλέποντας τα χάλια εκ των έσω, τα ερωτήματα που νομίζω πως πρέπει να απαντηθούν είναι πολύ συγκεκριμένα:
• Θέλουμε ένα σχολείο που θα παρέχει πραγματική γνώση και καλλιέργεια, στοιχειοθετώντας την κρίση του μαθητή και όχι τη στείρα αποστήθιση;
• Θέλουμε νέους ανθρώπους που θα αντιμετωπίζουν το σχολείο σαν χώρο ανάπτυξης των ιδεών τους, του δημιουργικού τους πνεύματος και του συμμετοχικού μαθήματος;
• Θέλουμε ένα σχολείο που ακολουθεί τις επιταγές των καιρών και προσαρμόζεται σ’ αυτές; (βλέπε νέες τεχνολογίες…)

Ημερολόγιο

Πριν λίγες μέρες μπήκαμε για πρώτη μέρα στην τάξη. Η περασμένη Παρασκευή, η μέρα του αγιασμού, είναι για να διαπιστώσουν οι μαθητές ότι το σχολείο είναι ακόμη στη θέση του (γκρρρ!) και οι καθηγητές πως ένα ακόμη… ατέλειωτο καλοκαίρι έφτασε στο τέλος του (και πάλι γκρρρ!!). Α, ναι! Δώσαμε και βιβλία (όχι όλα ακόμη, αλλά τα πιο πολλά) κι ο κάθε μαθητής έφευγε, σαν από τον… Βασιλόπουλο, μουτρωμένος από το βάρος ή από την προοπτική ότι έπρεπε να διαβάσει όλες αυτές τις “κουμούτσες” (έτσι τα αποκάλεσε ένας πιτσιρικάς…)
Πρώτες μέρες, λοιπόν, και το τρακ, αν και άρχισα να παλιώνω, υπαρκτό. Πάντα μου συμβαίνει αυτές τις μέρες: λίγο η προοπτική της χρονιάς που έρχεται, λίγο τα κατάλοιπα των θερινών διακοπών, λίγο η… αμηχανία των πρώτων επαφών με τους καινούριους μαθητές της Α’ Γυμνασίου, των νεοφώτιστων στον κόσμο των μεγάλων (που να ‘ ξεραν…)
Τί περιμένουμε φέτος; Άκουσα τις εξαγγελίες για τη “ψηφιακή τάξη”, το laptops που θα πάρουν τα “πρωτάκια” του γυμνασίου, τις υποχρεώσεις των καθηγητών για την προσαρμογή του μαθήματος στον ψηφιακό κόσμο. Όμορφα λόγια, όμορφα ακούγονται….
Δεν ξέρω αν θα υλοποιηθούν όλα αυτά τα ωραία. Αυτό που σίγουρα είδα και φέτος είναι οι γνωστές σεπτεμβριανές γκρίνιες της εκπαιδευτικής φάρας: “τί ωράριο θα έχω;”, “γιατί ο Χ παίρνει αυτό το τμήμα που είναι καλύτερο;”, “γιατί με βάλατε με τα στουρνάρια;”, “καλά, κάθε μέρα πρώτη ώρα θα έρχομαι;” ή το αξεπέραστο “και τι το χρειάζομαι εγώ το… internet και τον υπολογιστή;”
Έχω πάψει ν’ ασχολούμαι με τις παραπάνω ρήσεις. Δεν μπαίνω καν στον κόπο να αναπτύξω επιχειρήματα του τύπου “το σχολείο είναι κι αυτό μια δουλειά και οφείλουμε να είμαστε όχι μονίμως μίζεροι και μουτρωμένοι” ή “ο υπολογιστής δεν είναι πλέον εργαλείο μόνο για τους… κομπιουτεράδες”
Είμαι 16 χρόνια στην εκπαίδευση και ακόμη δεν έχω καταλάβει γιατί επιτέλους ένας υπουργός δεν παίρνει την (εύκολη;) απόφαση να καθορίσει αυστηρό ωράριο για τους καθηγητές όπως συμβαίνει σε όλες τις δημόσιες υπηρεσίες (στον ιδιωτικό τομέα φυσικά όλες αυτές οι συζητήσεις ανήκουν στη σφαίρα του φανταστικού….). Τι πιο ωραίο να πηγαίνουμε στη δουλειά μας το πρωί, ορεξάτοι και φρέσκοι, και να φεύγουμε το μεσημέρι έχοντας τελειώσει όχι μόνο το μάθημά μας, αλλά και όλες τις υποχρεώσεις γύρω από αυτό, όπως και όλες τις δουλειές (η… χαρτούρα των σχολείων δεν “παίζεται” ώρες- ώρες…). Λυπάμαι πραγματικά τον συνάδελφο που κάθε χρόνο είναι επιφορτισμένος με τη δημιουργία του ωρολογίου προγράμματος. Τον ζηλεύω κιόλας… Πρέπει να βρίσκεται σε κατάσταση… ζεν. Δεν ξέρω, αν ήμουν στη θέση του, αν θα κρατούσα τα νεύρα μου με όλες τις –συχνά παράλογες- απαιτήσεις των συναδέλφων. Τί πιο ωραίο από το να έχεις ένα κενό μεταξύ των μαθημάτων και να συζητάς, να γκρινιάζεις, ν’ ακούς τη γνώμη των άλλων…
Ευτυχώς έχω το μπλογκάκι μου και ξεσπάω… άντε και καλή σχολική χρονιά.